Religieus Genootschap der Vrienden

Ontluikende identiteit

Uit vluchtelingenwerk magazine | zomer 2019, ingezonden door Joke Hofman Tekst Annemieke van der Pol; Fotografie Goedele Monnens

Haven van herkenning

Gabriël (53) Werkte jarenlang als docent en als productieleider van theatervoorstellingen. Gabriël wil het bewustzijn over (trans)genderidentiteit in Nederland vergroten.

De wieg van Ftoen stond in Irak, die van Gabriël in Nederland. Maar allebei werden ze geboren in een lichaam dat hun niet paste. Opgroeiend in Nederland, had ik al een enorme worsteling achter de rug. Dat dacht ik tenminste, maar toen ik de verhalen hoorde van transgenders met een vluchtelingachtergrond bleek het nog veel erger te kunnen. In Nederland had ik ouders die mij steunden, een medische wereld die achter mij stond en de wet die meewerkte. Maar de vluchtelingen die ik sprak, moesten een
leven lang hun identiteit verhullen.’

Veilige toeverlaat

Gabriël Bos werd geboren in een meisjeslichaam, maar identificeert zichzelf als man. Ftoen groeide op in Irak, als vrouw in het lijf van een man. In een land waar zelfs geen naam bestond voor wat ze al jaren heimelijk voelde. Ftoen: ‘Het woord “transgender” bestaat niet in Irak. Alleen het woord “gay”, hoewel daar meestal allerlei scheldwoorden voor worden gebruikt. Ik kon nooit precies duiden hoe ik me voelde. Pas na mijn vlucht ontmoette ik andere transgenders en kwam de herkenning.’ Onder de indruk van zijn ontmoetingen met transvluchtelingen, door zijn werk als redacteur bij het magazine Trans, klopte Gabriël niet lang daarna aan bij het kantoor van Vluchtelingen Werk in Zaandam. ‘Ik heb vroeger veel steun gehad aan mensen die transgender zijn,’ vertelt hij. ‘Mensen in wie ik mij herkende. Misschien, zo hoopte ik, kan ik iemand zijn bij wie een ander zich veilig voelt.’ In zijn werk als maatschappelijk begeleider ligt zijn kracht op het gebied van psychosociale en sekse gerelateerde kwesties. Daarom begeleidt hij in Zaandam alleen lhbt+* vluchtelingen, waar gemiddeld meer uitgenodigde vluchtelingen wonen met deze achtergrond.

Geroddel en geschimp

Ook Ftoen kwam anderhalf jaar geleden op uitnodiging van de overheid naar Nederland. Het leven had haar tot dat moment niet gespaard. ‘Omdat ik op mannen val, wilden mijn vader en broers mij vermoorden. Met hulp van mijn moeder vluchtte ik uit Irak naar Libanon, waar ik samen met mijn toenmalige partner een nieuw leven probeerde op te bouwen. Maar ook daar konden we niet veilig over straat en was het leven hels. Nederland bleek onze redding, maar ik was doodmoe toen we hier aankwamen. Moe van het vechten en nog steeds erg bang.’ Zo gewend aan uitsluiting en geweld was Ftoen niet overtuigd dat het leven in Nederland anders zou zijn. Helaas bleek die angst niet volledig ongegrond. De buurt waar Ftoen een woning kreeg, was minder gastvrij dan gehoopt. ‘Op straat werd Ftoen beschimpt, en als ze haar buren groette werd er niets teruggezegd,’ vertelt Gabriël. ‘Ook in haar inburgerings klas werd ze door medecursisten genegeerd en hoorde ze achter haar rug het gelach en geroddel. Ik wil dat Ftoen zich in Nederland veilig voelt en heb de situatie aangekaart op school. De klas werd erop gewezen dat iedereen welkom is en discriminatie verboden, maar helaas gingen de pesterijen door.’

Afgeveegde lippenstift

Ftoen (27) Werkte in Irak als advocaat en stond mensen bij in kwetsbare posities. In Nederland hoopt ze ooit haar beroep weer op te kunnen pakken.

In het gemoedelijke huiskamercafé Bind in Zaandam vertellen Ftoen en Gabriël hun aangrijpende verhalen. De plek is belangrijk voor Ftoen, die hier een paar dagen in de week als vrijwilliger achter de bar werkt. Hier voelt ze zich veilig en is ze nog nooit uitgelachen. Ftoen: ‘Het contact met mijn familie is verbroken. Ik heb alleen mijn moeder nog, en Gabriël, die altijd voor me klaarstaat. Gabriël zorgde ervoor dat ik een goede psycholoog vond, toen ik nachtmerries kreeg over mijn verleden. Hij hielp me bij het vinden van een fijne inburgeringsschool, en vond voor mij ook
een kamer in een andere buurt. Ook meldde Gabriël mij aan bij de genderafdeling van het ziekenhuis en introduceerde me bij stichting TransAmsterdam, waar ik een goede vriendin heb leren kennen: Celine uit Jordanië. Zij heeft hetzelfde meegemaakt als ik.’ Gabriël: ‘In die eerste weken in Nederland durfde Ftoen niet naar buiten. Nu pakt ze steeds meer haar ruimte, ook in haar vrouwelijkheid. Ze koopt lippenstift, lakt haar nagels. Ze slaat haar eigen weg in en wordt minder afhankelijk van mij. Die ontwikkeling is prachtig om te zien. Ik bewonder Ftoen enorm. Ze luistert naar haar eigen ritme en bewaakt haar grenzen goed. Ik heb cliën ten die in transitie zijn [de weg om fysiek van geslacht te veranderen, red.], maar Ftoen geeft aan die keuze nu nog niet te willen maken. Eerst wil Ftoen haar identiteit aan haar moeder vertellen, die ontzettend belangrijk voor haar is.’

Posted on

De Britse Jaarlijkse vergadering

Voor het Quakerhuis zitten groepjes Quaker

Het Quakerhuis ligt aan de overkant van het station waar ik aankom. Het is een enorm huis met van binnen een doolhof van gangen, trappen, zalen en zaaltjes. Ik zie de ontvangstbalie, met mensen die klaar staan om allerlei informatie te geven en nóg een andere groep ontvangende Vrienden: de bekende tafels met naamkaartjes. In dit geval is dat een grote organisatie, die een aantal tafels en mensen vraagt. Handig, de buitenlandse gasten hebben een eigen ontvangsttafeltje. Daar herken ik ineens de vriend van Emmy Touwen herken als één van de ontvangende Vrienden.

Er zijn 2 bibliotheken, een echt restaurant, een binnenplaats waar nóg meer lekkere hapjes en gerechten te koop zijn, een ontmoetingsruimte voor ontspanning – gesprek en spelletjes, een stilteruimte, een community-hub – wat is dat nou weer?? Oh, een hub is een soort stekkerdoos, maar dan digitaal, hier dus kennelijk een soort knooppunt. (Klopt dat?) Een garderobe waar we onze koffers en jassen kwijt kunnen, met een ontvangstbewijs. En nog veel meer functionele ruimtes.

De grote meetingzaal met de sessie over privileges: Eén van de vragen was: Waren er meer dan 50 boeken in het huis waar je opgroeide?

Daarna kom ik bij trappenhuizen naar verdiepingen met nóg meer zalen. De zalen hebben namen van de vroege Quakers. Leuk om zó in het centrum van het Quakerisme te zijn, maar ik voel me overweldigd door de hoeveelheid mensen in het ingewikkelde gebouw. En dan de gróte meetingzaal, een zaal voor duizend mensen! In alle gangen en kamers zijn mensen. Ze zitten geanimeerd te praten of hun werk te doen of lopen door elkaar heen hun weg te zoeken. Overal bordjes en A4tjes als richtingaanwijzers naar verschillende bijeenkomsten, groepen en
zalen, alles zorgvuldig georganiseerd en goed aangegeven.
Ik zoek de ruimte waar ik kan deelnemen aan ‘Preparing for Yearly Meeting’. Dat lijkt me wel zinnig als start. Eens kijken wat ze nog te vertellen hebben ter voorbereiding op deze dagen. Naast de meer dan 50 pagina’s die ik via de mail al toegestuurd heb gekregen. Ik hoor dat het thema van dit weekend voortkomt uit een minuut van 2010 over duurzaamheid en een minuut van een jongerengroep van een paar jaar geleden. Die hebben samen geleid tot aan dacht voor de samenhang van alle getuigenissen. Het zijn bv. de armen die nu weer het meest lijden onder de klimaatverandering. Hoe werken onze macht en mogelijkheden als rijke, machtige landen in het verleden en nu dóór en wat Voor het Quakerhuis zitten groepjes Quakers kunnen wij daar nu aan doen? Uit het verlangen daar meer zicht op te krijgen komt het thema van dit weekend voort: ‘privileges’ . Waar zien en voelen we de privileges uit het verleden nu nog? Waar komen we het tegen, ook intern, binnen onze maandvergaderingen én persoonlijk, plaatselijk, nationaal, internationaal?

Door alle toegestuurde informatie en die op de website, kon ik gelukkig van tevoren al kiezen waar ik naar toe wilde. Hierná ontmoet ik andere buitenlandse gasten, die ‘overseaers’ genoemd worden. Die term maakt mij meteen bewust van het feit dat iedereen die hier aankomt en geen Brit is, van ‘over de zee’ komt – het eiland-bewustzijn van de Britten. Het samen zijn met de buitenlandse gasten is een fijn. Iedereen kan zichzelf voorstellen. Zo leren we alvast een paar namen en gezichten kennen en kunnen we eventueel afspraken maken. En we worden verwend met een heerlijk buffet. Hoe vind ik in vredesnaam Henrica Taken? Ik ken haar van de Duitse grensbijeenkomst, een Nederlandse vrouw die al ruim 40 jaar in Engeland woont.

Liefdevolle betrokkenheid

Ik heb mijn hoop gevestigd op haar als gids in deze overweldigende setting. En ja hoor, ik zie haar ineens. Henrica zoekt nl. ook naar mij n.a.v. het mail contact dat we van tevoren hadden. Ik dacht dat ik nooit één iemand zou
kunnen vinden tussen duizend mensen. Dat valt dus mee. Het is te behappen. Dat gevoel blijft de rest van deze vier intensieve dagen. Alles gaat rustig en is nauwgezet en duidelijk georganiseerd. De ontvangst is zorgvuldig, want ‘dat van God’ moet met zorg en respect behandeld worden. Het is niet te geloven, maar zo gaat het steeds meer voelen, ondanks alle hectiek van een evenement met meer dan duizend mensen. Steeds voel ik rustige vriendelijke aandacht, respect en waardering voor elkaar. Dat lijkt natuurlijk ook op onze Algemene Vergaderingen, waar we blij zijn om elkaar weer te ontmoeten. Alleen is het tot mijn verbazing alsof hier meer rust is. Bijzonder, dat het mogelijk is, met zó veel mensen die door elkaar heen krioelen. Alsof het een in de jaren gegroeide verworvenheid is, die zich gesetteld heeft in deze groep mensen. Ik ervaar de gevolgen van een in 3 1/2 eeuw opgebouwd Quaker-bewustzijn.

Dat voel ik zeker soms in de grote meetinghal. Iedere dag is er minstens één moment dat ik met tranen in mijn ogen zit, zo word ik geraakt door de rustige, aandachtige zorg en liefdevolle betrokkenheid die ik voel, hoor en zie. Aan het begin van het weekendprogramma worden we voorgesteld aan mensen waaraan je hulp kan vragen. Mensen met een paarse sjerp zijn de
‘elders’, mensen met een groene sjerp zijn de ‘overseers’ die overzicht hebben om te zien of mensen niet in de knel komen. En dan zijn er nog men- sen met een blauwe sjerp, dit zijn ‘stewards’ voor meer praktische hulp. Zo heb ik het opgevat tenminste. Ze hebben niet zomaar kleine bandjes om voor de herkenning, het zijn brede glimmende sjerpen. Je
kunt ze niet missen als je iemand nodig hebt.

Wat heb ik het afgelopen jaar ‘elders’ gemist! Ik had behoefte aan mensen die niet vanuit een eigen praktische betrokkenheid op zaken reageren, maar vanuit een neutraal standpunt. Met aandacht voor waar ieders motivatie vandaan komt. Mensen die kijken vanuit achterliggende Quaker-waarden. Ik neem tenminste aan dat ‘elders’ dat doen. Waarom hebben de Nederlandse Vrienden die niet? Als ik het aan iemand vraag hoor ik: “Dat willen ze niet”. Welke ZE? Het zou fijn zijn om het er nog eens over te hebben. Zou het iets met privileges in ons Genootschap te maken kunnen hebben? Als je niet veel in de melk te brokkelen hebt, kun je erg veel behoefte aan ‘elders’ hebben, heb ik gemerkt.

Ursula Fuller geeft een verslag van de Quaker ‘Stewardship’ Commissie.

De woorden diversiteit en inclusiviteit komen steeds terug. Het lijkt alsof de Britse Vrienden gezamenlijk bezig zijn om de capaciteiten van ieder mens in hun Genootschap te verwelkomen en in te zetten. Om alle stukjes van God een plekje te geven. Samen bouwen aan steeds meer begrip en inzicht. Ik hoor daarin doorklinken dat we allemaal facetten van God zijn, heel divers! Respect voor allemaal verschillende benaderingen, die allemaal iets anders belichten en samen één geheel vormen.

Ik voel mij wel eens een botte buitenlander hier. Als ik ergens naar toe op weg ben, probeer ik soms tussen mensen door te glippen, even snel. Door de rust om mij heen word ik mij ervan bewust dat ik dan over mensen heen wals. Waar is die haast voor nodig en waardoor ontstaat die haast? Serieus nemen om ‘dat van God in ieder mens’ te zien, te voelen en te horen, betekent ook thema’s vanaf de basis met de hele gemeenschap opbouwen.

Aan het begin van de herschrijving van ‘Quaker Faith and Practice’ wordt er een cursus over gegeven in Woodbrooke. Iedere maandvergadering wordt uitgenodigd om een deelnemer af te vaardigen. Wat een voordeel van zo’n grote gemeenschap. Misschien kunnen wij daar meer van profiteren. Wij doen zo ons best met ons kleine groepje Quakers. Ik word mij hier steeds meer bewust van het belang van de stilte. Niet alleen in de wijdingssamenkomst, maar juist in het gewone dagelijkse bezig zijn. Ik word mij gewaar van de mogelijkheid tot een doorgaand contact met ‘dat van God’. Ik zie hier dat het kan, zelfs met honderden mensen. Én ik voel dat het discipline vraagt. Wij Nederlandse Vrienden houden daar niet zo van. We nemen het, afgezien van in de stille Wijdingssamenkomsten, niet altijd zo nauw met die stilte. We zijn nogal eigenwijs. We lachen er wat om als het genoemd wordt. Het lijkt ‘niet nodig’ in onze kleine groepen. We redden het zo ook wel. Dat zijn zowat opmerkingen die ik hoor en ik zie de rommelige informele manier waarop veel zakenvergaderingen gaan. Op deze plek voel ik dat het dan binnen in mij ontbreekt aan rust en stilte en dus aan contact met het Hogere. Wel belangrijk toch, die basis van ons Quaker-zijn, ook als we met praktische zaken bezig zijn?

In de grote zaal wordt regelmatig een pauze ingelast, als de concentratie niet goed meer kan worden vast gehouden. De schrijver vraagt consequent om de stilte in de zaal te handhaven en buiten pas te gaan praten. En dat gebeurt! Ik zie dat de schrijver respectvolle aandacht geeft en een rustige aanpassing geeft aan de behoefte van de Vrienden in de zaal. Bij het begin van een programmadeel op zondag kijken de schrijver en de assistent schrijver elkaar glimlachend aan. De schrijver is al twee keer opgestaan met haar map in de hand, waaruit zij zaken voorleest en aan de Vrienden voorlegt. Ongeveer gelijk met haar staat een Vriend op om een bijdrage te leveren. Beide keren wordt de microfoon, door degenen die die taak hebben, naar de staande Vriend gebracht. De schrijver gaat weer zitten en kijkt bij de tweede keer glimlachend haar buurvrouw aan. De rest van die sessie blijft ze zitten en geeft aanwijzingen naar wie de microfoon moet.

Kijken door de ogen van privileges naar klimaat rechtvaardigheid en insluiten

Kennelijk is het belangrijker dat gemotiveerde en betrokken Vrienden hun bijdragen geven over de facetten die hen raken in dit thema, dan dat zij haar plan uitvoert. Het maakt geen inbreuk op de rustige gedisciplineerdheid die in de zaal heerst. Centraal staat de gezamenlijke betrokkenheid en vormgeving aan het thema. Daar is de inzet voor, met z’n allen. Ik ben onder de indruk van de verantwoordelijkheid die de Britse Vrienden nemen voor het koloniale verleden. Er wordt gevarieerd ver-
kend wat het thema privileges inhoudt. Schuldgevoelens en schaamte worden benoemd, maar ook werken met de mogelijkheden die privileges nu soms kunnen geven om ongelijkheid te herstellen, ons bevoorrecht-zijn nú positief gebruiken om te werken aan verbeteringen. Ik heb mij deze dagen gevoed gevoeld. Wat is er in 3½ eeuw Quakerisme veel opgebouwd aan het in praktijk brengen van de getuigenissen, aan doelgericht voortgaand werken aan de praktische invulling van onze Quakerwaarden.

Ik hoop gebruik te kunnen gaan maken van de mogelijkheden van deze grote gemeenschap. In een parallelle sessie werd een cursus besproken: Equipment for Ministry. Ik voel vaak weerstand om in de stilte van een
meeting op te staan en mij te uiten. Ik klap dicht in directe contacten die
niet positief zijn, als er spanning is. Het is een cursus van twee jaar, die
ik ingebed, in contact met mijn eigen Quaker achterban zou moeten
doen. Wat kan ik daar veel leren! En hopelijk kunnen we er met elkaar van profiteren. Mensen die deze cursus gevolgd hebben vertelden over een wezenlijk veranderingsproces dat zij hebben doorgemaakt. Het lijkt mij fijn om mij een tijdje te laven aan de verworvenheden van onze Britse Vrienden. Ik ga enthousiast terug naar huis en denk: “Ik voel mij opgetild, het kan dus écht, leven vanuit de Quakerwaarden.”

Tot mijn verrassing pak ik thuis ineens allerlei dingen aan die al liggen te
wachten sinds mijn verhuizing. Zomaar vanzelf komt ineens ergens een hele boel energie vandaan!
Ik raad je aan om de Britse Jaarvergadering te bezoeken als je kunt!

Posted on

Er is er een jarig, hoera hoera ♪♫…

Quaker Council for European Affairs

De Quaker Council for European Affairs (QCEA), ons team van pleitbezorgers in Brussel viert dit jaar haar 40e verjaardag!

In belangrijke mate wordt QCEA gesteund door Nederlandse Vrienden, die het terecht zien als hun persoonlijke bijdrage aan vrede en mensenrechten op Europees niveau. In de meeste uitgaven van de Vriendenkring wordt wel iets verteld over het QCEA werk. In de volgende Vriendenkring komt wat meer achtergrond over het ontstaan van QCEA, hier noemen we alleen enkele recente hoogtepunten en ook een verzoek dat bij een verjaardag hoort.

Het boek ‘Building Peace Together’, is een handleiding voor geweldloze vredesopbouw, met 40 instrumenten daarvoor en 80 voorbeelden, verspreid over allerlei sectoren van het maatschappelijk leven. Besproken met en geprezen door ons Ministerie van Buitenlandse Zaken, door ons inmiddels vertaald in het Frans, Russisch, Arabisch en Turks, gratis te lezen op internet, en met zelfs een link ernaar toe vanaf een van de NAVO websites.

Een op internet en twitter gebaseerde actie om haatzaaien tegen migranten tegen te gaan: www.ChooseRespect.eu en (op twitter #chooserespect), speciaal van belang in aanloop naar de Europese verkiezingen. Tot nu toe al bezocht door een half miljoen mensen, en nu net weer een nieuwe promotie vanuit ons Quakerteam, middels een korte videoboodschap. Je kunt die clip nog via twitter of facebook delen. Op de website vind je meer informatie over al het werk dat QCEA verricht. www.QCEA.org

Een verjaardagscadeau:

Een dertigtal Vrienden steunen QCEA al jaarlijks via hun lidmaatschap van de Nederlandse supportgroep, een vijftigtal Vrienden dus nog niet. Begrijpelijk want er bestaan veel goede doelen.

Graag vragen we jullie om je hand over het hart te strijken en allemaal als verjaardagscadeau een eenmalige extra bijdrage (groot of klein maakt niet uit) over te maken via de supportgroep, bankrekening NL93 TRIO 0391 2219 65 (t.n.v. VVQREA, of t.n.v. “Vrienden van de Quakerraad te Helmond”)
onder vermelding van QCEA 40 jaar.

Met Vriendengroet, Corien, Peter S, Hennie en Peter v.L.

Posted on

Van concern tot realiteit

Bij QCEA zijn onze Quaker pleitbezorgers en actievoerders bij de Europese instellingen. Een groepje Vrienden in Brussel in de vroege zeventiger jaren hielden stille samenkomsten bij elkaar thuis en hadden een droom, die tot een concern uitgroeide: Met jeugdig enthousiasme en vertrouwen zagen ze mogelijkheden voor politiek Quaker-werk in Brussel. Ook zagen ze in dit vroege stadium hoe belangrijk de EU, het Europese project zou worden. Maar vergis je niet: Zoiets groots te realiseren was een lange en zware taak met een toewijding die persoonlijke interesses moest overstijgen.

Uiteindelijk lukte het om het wereld comité van quakers (FWCC) met Britse Vrienden een bijeenkomst te laten organiseren over dit Brusselse concern, bijgewoond door eenendertig Vrienden uit Brussel, Zwitserland, Denemarken, Zweden, Groot-Brittannië, de Bondsrepubliek Duitsland, Frankrijk, Nederland en Noorwegen. In de verklaring van deze vergadering zagen Vrienden het als hun verantwoordelijkheid om politici te helpen de Raad van Ministers bij te staan bij het aanpakken van de dringende behoeften zoals: economische ongelijkheid, rechtsongelijkheid, verspilling, ecologische schade, achtergestelde regio’s en mensen, de behandeling van migranten.

Het concern trok veel aandacht, maar moest nu getoetst worden om een breed draagvlak te vinden, zowel om principiële als financiële redenen. Hoe bijvoorbeeld verhouden de Quaker getuigenissen zich tot politiek werk? FWCC drukte het als volgt uit:

De Quaker-interesse in internationale relaties komt voort uit het Vredesgetuigenis. Vrienden in Brussels Monthly Meeting hebben een unieke positie om een goed beeld te hebben van de Europese internationale relaties (n.b. denk aan de Derde wereld, het Oostblok, de NAVO). FWCC wees ook al op het voorbeeld van stille diplomatie zoals door QUNO bij de VN bedreven werd, een werkvorm die QCEA de afgelopen 2 jaar met veel succes weer heeft opgepakt.

Van Nederlandse kant speelden Majorie en Jan de Hartog hierbij een vroege voortrekkersrol samen met Nederlandse Vrienden, zoals Marianne Boelsma, Jan Ramaker, Frits Philip, Fie Hooykaas, Anita Wuyts en diverse andere, buitenlandse Vrienden. Velen waren grote pleitbezorgers in Nederland.

Allerlei uitdagingen moesten namelijk overwonnen worden: het vestigen van een Maandvergadering in Brussel, rechtstreeks onder het FWCC, de scepsis t.o.v. de Europese Gemeenschap als een rijkelui ’s club, overeenstemming vinden met diverse Quaker organen, voldoende financiële toezeggingen verkrijgen. Uiteindelijk, na ruim vier jaar bleek de aanhouder te winnen: QCEA, “de Quaker Raad voor Europese Aangelegenheden werd opgericht! We beschouwen QCEA als internationale Quaker vertegenwoordigers. We zijn dan inmiddels met Andrew Lane als directeur aan de tiende lichting bezig.

In 2015 vond er een grote herbezinning plaats over het werk van het QCEA team. Daarna timmert QCEA meer dan ooit aan de weg. Een voorbeeld is dat er meer dan een half miljoen mensen de anti-haat website http://www.ChooseRespect.eu aangeklikt hebben. Deze is in acht talen opgesteld. Tot nu toe werd er meer dan 70.000 keer op de Nederlandse versie geklikt. Ons vredesprogramma bouwt voort op het handboek ‘Building Peace Together’. Dit handboek heeft veertig geweldloze gereedschappen voor vredesopbouw in het Engels, Russisch, Frans, Arabisch, Turks: In mei organiseerde QCEA een evenement binnen de Europese Commissie over hoe en waar ze vredeseducatie kunnen vinden en over het belang hiervan. Samen met de universiteit van Newcastle zullen trainingsvideo’s gemaakt worden voor Europese regeringen over de genderdimensie van ‘Building Peace Together’.

Werk dat bij grotere organisaties vaak vergeten wordt, pakken wij op om aanvullend te kunnen werken. Onze “migranten kinderen in detentie” rapportages in 2017 en 2018 verschaften de meest uitgebreide informatie over kinderen in detentie in Europa. Ons rapport van 2019 publiceren we in samenwerking met andere migratie-organisaties.

Dit voorjaar hebben onze mensenrechten- en vredesprogramma’s samengewerkt om Europese regeringen en Libische burger organisaties samen te brengen in Quaker House in een vertrouwelijke, stille diplomatie setting. Naast werk t.b.v. Vluchtelingen, werken we (nog) meer met andere geloofsgemeenschappen samen. Ons netwerk met belangrijke contacten binnen en buiten de Europese instellingen groeit snel. We kregen de lid-status bij de internationale conferentie van mensenrechten organisaties binnen de Raad van Europa (47 landen – 800 miljoen mensen). Allemaal werk waar we als belangrijke donateurs trots op mogen zijn.

P.S. Mocht je nog niet toegekomen zijn aan een extra donatie, nu QCEA in 2019 haar 40e verjaardag beleeft, dan kan dat nog steeds: Bankrekening NL93 TRIO 0391 2219 65 (t.n.v. VVQREA, of t.n.v. “Vrienden van de Quakerraad te Helmond”) vermeldt: QCEA 40 jaar

Een gedetailleerd verslag van de geboorte van QCEA is te lezen op www.QCEA.org, door onderaan te zoeken op het woord ‘QIAR’ (Quaker International Affairs Representative)

Posted on

Zendbrief Algemene Vergadering uit 2019

Beste Vrienden waar ook ter wereld,

Wij zenden jullie een hartelijke groet vanuit de Algemene Vergadering 2019 van de Nederlandse Quakers, bijeen in Bennekom. We bevinden ons in een bosrijke omgeving en zijn met goede moed begonnen aan het bespreken van het thema: Quaker zijn NU.

Hoe zijn we Quaker in het leven van elke dag?

Hoe leren we nieuwkomers wat Quaker-zijn inhoudt of groeien ze daar vanzelf in?

Hoe kunnen we ons Quaker woordgebruik moderniseren?

Hoe stel je je een bruisende of levendige meeting voor?

Afbeelding met tekst, kaart

Automatisch gegenereerde beschrijving

Onze Vriend Jan de Winter gaf een voorzet over hoe onze organisatievorm belemmerend of juist stimulerend kan werken. Een van de antwoorden op bovenstaande vragen zou kunnen zijn, naar Paulus, ”De letter doodt, de geest maakt levend”. Of, naar onze voormalige prins Claus, die zei: ”Gooi je stropdas af als hij knelt”.

Op een van de avonden hebben we een buitengewoon origineel spel gespeeld met indringende vragen. Het spel is bruikbaar in meetings om op ontspannen wijze zaken aan de orde te stellen zoals: trage besluitvorming en gedachten over vernieuwd woordgebruik, zoals stille samenkomst i.p.v. wijdingssamenkomst en gesprek vanuit de stilte i.p.v. het Engelse Worship Sharing.

Afbeelding met gebouw

Automatisch gegenereerde beschrijving

Deze zendbrief is mede opgesteld door Emiel Westra, 10 jaar. Samen met de andere aanwezige kinderen beleeft hij veel plezier aan het kleien, het trampoline springen en schaken. Af en toe een korte aanwezigheid bij de volwassenen brengt hen op de hoogte van de gebruiken en inzichten van Quakers. Gedurende de avond verzorgden de kinderen de drankjesbar en het kampvuur. De opbrengsten van de verkooptafel gaan dit jaar naar de ondersteuning van vluchtelingen in Calais, Frankrijk, waarbij Quakers in Nederland zich erg betrokken voelen en naar het Am’ary Play Centre bij Ramallah.

Het doorgaande werk aan de publicatie Quaker Geloven en Werken kende soms moeizame perioden. Maar nu, nadat het werk bijna gedaan is, en we toewerken naar onze eerste publicatie, realiseren we ons dat het “betere soms de vijand is van het goede”. Als oplossing hiervoor noemen we de gedrukte versie een tijdsgebonden document, en er komt een website versie die een levend document is, dat we voortdurend kunnen blijven verrijken.

Via onze EMES vertegenwoordiger hoorden we de rapportage over het Am’ary Play Centre bij Ramallah dat nu een moeilijke tijd doormaakt. Dit is al vele jaren een concern van de Nederlandse Jaarvergadering, dat we blijven ondersteunen.

Een ander langdurig concern van ons is QCEA (Quaker Centre for European Affairs) dat al 40 jaar zijn diensten, o.a. stille diplomatie en vredesopvoeding, aanbiedt aan de instellingen van de Europese gemeenschap.

Tezamen met het Nederlands Quakerhulpfonds geeft onze kleine Jaarvergadering op deze wijze vorm aan onze betrokkenheid bij de wereld om ons heen.

We hebben gemerkt hoe belangrijk het is om op een Quakerwijze met onze conflicten om te gaan en hoe we elkaar kunnen ondersteunen in de emoties die dat kan oproepen. Daarin hebben we ons zeer verbonden gevoeld met elkaar.

Wij zenden onze liefdevolle groeten aan alle Vrienden overal ter wereld.

In Vriendschap

Marlies Tjallingii, schrijver

Posted on

Aan de grenzen van Kroatië – Šid en Velika Kladuša

Door Charles Tauber

In de afgelopen paar maanden zijn we begonnen te werken met vrijwilligers die migranten helpen aan de grenzen van Kroatië. Šid ligt in Servië 30 km ten zuidoosten van Vukovar. Velika Kladuša en Bihač zijn in het noordwesten van Bosnië ongeveer vijf uur van ons.

De situatie voor de migranten in beide plaatsen is vreselijk. De omstandigheden in de kampen zijn onmenselijk. In het noordwesten van Bosnië worden de kampen gerund door de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM). In Šid worden ze gerund door overheidsorganisaties. In beide plaatsen zijn niet-gouvernementele organisaties (NGO’s) vaak niet toegelaten, vooral diegenen die psychologische hulp verlenen worden geweerd. Migranten leven vaak in “squats” – kraakpanden en tentenkampen, dat wil zeggen op plaatsen waar de NGO’s die hen helpen, tenten of andere faciliteiten konden opzetten. Soms kunnen de NGO’s generatoren opzetten zodat ze licht kunnen krijgen en hun mobiele telefoon kunnen opladen. Lokale ziekenhuizen en artsen werken niet samen met de NGO’s, en dus krijgen de migranten vrijwel geen medische zorg. Elke nacht gaan migranten naar “the game” – “het spel”, dat wil zeggen, ze proberen de grenzen over te steken naar de EU. De squats worden geïnfiltreerd door smokkelaars, die machtsstructuren opzetten.

Foto SOS Team Kladusa, onderkomens van vluchtelingen

De organisaties waarmee we werken, dat is de No Name Kitchen in zowel Šid en Kladuša, en het SOS-Team Kladuša, proberen voedsel, kleding en andere benodigdheden en wat eerste hulp te bieden. Niemand biedt psychologische hulp aan.

De meeste vrijwilligers hebben weinig opleiding of ervaring. Ze blijven ook niet lang – een paar weken of hoogstens een paar maanden. Ze voelen zich natuurlijk heel erg empathisch met de migranten, wat het voor beide partijen het nog erger maakt wanneer ze weggaan. Dit leidt ook tot ongepaste relaties. Zo raken de vrijwilligers snel opgebrand.

Foto No Name Kitchen Sid, vluchtelingen in de rij voor eten

De migranten zelf zijn erg getraumatiseerd door hun ervaringen in de regio’s van herkomst, van hun reizen en van hun ervaringen met ambtenaren. We hebben gehoord van en­kele mensen die het hebben meegemaakt, en van sommigen die zelfs asiel gekregen hebben, dat er vrijwel geen psychologische hulp is in de regio’s van de opvang in West-Europa.

We proberen de vrijwilligers en de migranten te helpen. We organiseren wekelijks een bijeenkomst met de vrijwilligers in Kladuša voor een soort groepstherapie. We spreken ook met de migranten zelf voorzover ze dat willen. We gaan wekelijks naar Šid en houden zonodig online sessies. Wij zien dit als ontoe­reikend, maar het is alles wat we kunnen doen. Onze financiële situatie is penibel want we hebben geen financiering na het einde van 2019. Bovendien zijn we maar met twee hulpverleners, alleen mijn collega Sandra Marić en ik. Mensen op beide plaatsen zijn blij met ons werk, omdat dit de enige hulp en aanmoediging is die ze krijgen.

“squat” – kraakpand waar migranten verblijven in Sid

Ons werk met de vrijwilligers is net als elke andere sessie van psychotherapie, individueel of in een groep. Dat betekent dat we naar hen luisteren en een veilige plek bieden waar ze alles kunnen zeggen. We geven ze een gevoel van vertrouwen, omdat dit regelmatig zal gebeuren, dat het een punt is waarnaar ze kunnen uitkijken. Over het algemeen doen we dit voor anderhalf tot twee uur per week. Als ze het nodig hebben of willen, kunnen ze ons elektronisch bereiken en plannen we een extra sessie. Regelmatig komen vrijwilligers naar ons toe met problemen bij het stellen van limieten. Ze raken erg betrokken bij migranten. Ze raken secundair getraumatiseerd, dat wil zeggen dat ze de trauma’s van de migranten overnemen. Ze voelen zich ook schuldig omdat ze de migranten niet meer kunnen helpen. De vrijwilligers vinden dat ze zeven dagen per week 24 uur per dag moeten werken. Ze geven zichzelf heel weinig zelfzorg. Dit is iets dat we ook hebben moeten leren. Ook komen ze met individuele psychologische problemen van de migranten. Dit werk is niet gemak­kelijk voor hen of voor ons. We hebben allemaal een objectieve externe stem nodig. Ik heb dat twee keer per week supervisie met een Welsh Quaker. De vrijwilligers zijn dankbaar dat iemand naar hen luistert. Helaas doen heel weinig mensen dat.

‘smartphones’ van migranten in Kladusa

We willen ook een oproep doen voor vrijwilligers voor Kladuša. Dat staat op onze website www.cwwpp.org. De hulp kan ook online zijn. Vooral als je Pashtu, Farsi, Arabisch of Frans spreekt, neem dan alsjeblieft contact met me op.

Omdat veel migranten smart­phones hebben, willen we online gespreksgroepen voor hen opzetten.

Posted on

De Profeet

Door Lucas de Groot

Was George Fox een profeet?

Een profeet is een persoon die boodschappen van een godheid doorgeeft. De tweede betekenis is visionair of toekomstvoorspeller, zoals Nostra­damus. Het Griekse woord propheteuo betekent: voorspellen, orakelspreuken verkondigen of profeteren.

Een Profeet of profetes spreekt (soms in trance) de boodschap uit die hij of zij ZELF van God verkrijgt. Ook kan de profeet na het contact met de godheid verslag uitbrengen van wat hem/haar door die godheid is opgedragen te zeggen aan haar geloofsgemeenschap.

Vaak wijst zo’n boodschap vermanend naar verkeerde handelingen in het verleden. En voorspelt wat er bij gevolg te doen staat en zal gebeuren als er niet gehandeld wordt zoals de godheid opdraagt via zijn profeet…

Profeten komen al in oude geschriften voor: Kleitabletten in Mesopotamië spreken van antwoordgevers of extatici…die boodschappen van de goden doorgaven aan de koningen.

De 3 wereldgodsdiensten spreken van profeten: In de Joodse Tenach wor­den zij zieners genoemd. Die spreekt ook over valse profeten, die claimden namens God te spreken, maar dit niet deden, zoals de Baälpriesters. Jezus waarschuwde voor hen. In de loop der tijd zijn er verscheidene geweest: De Amerikaan Joseph Smith bijv. had een opdracht gekregen van een engel om enkele heilige geschriften samen te stellen. Hij was daarmee de oprichter van de Mormonen.

De opdracht om profeet te zijn werd vaak als zwaar, doch onafwendbaar opgevat. Want vaak was de boodschap zeer waarschuwend.

In het nieuwe testament is Johannes de Doper een op Elia lijkend profetisch figuur terwijl Jezus als meer dan een profeet wordt beschouwd.

Het onderscheid tussen leraar en profeet was niet altijd even duidelijk.

Van zo’n 8000 mensen is bekend dat zij beweerden een profeet te zijn, die het woord van God sprak.

Zoals Lou de Palingboer die beweerde dat hij de wedergekeerde Christus was. Een onheilsprofeet is iemand die een ramp voorspelt. Een weer­profeet is iemand die het weer voorspelt.

George Fox

George Fox was geen profeet. Slechts een gevoelig mens die je nu als ziener zou kun­nen beschouwen, omdat hij alles in een nieuw helder liefdevol licht zag. Hij had eerst jarenlang de tijd genomen om in zijn eentje zichzelf en God diep te onderzoeken en te doorvoelen, om daarna consequent zijn eigen pad te kunnen bewandelen. God was in hem, wat wil je nog meer? Zo dichtbij! Zo nabij!

Geoffrey Nuttal beschreef George Fox in 1946:

He “walked cheerfully over the world in the power of the Lord,“ and he took on the beatings of his enemies so that their “hearts might grow gentle.”

Hij “wandelde opgewekt over de wereld in de kracht van God,” en hij onderging de slagen van zijn vijanden zo dat hun “harten zacht zouden kunnen worden”

Posted on

QCEA Zendbrief, maart 2019

Door Peter van Leeuwen

QCEA, dat ik vaak aanduid als ons Quakerteam in Brussel heeft een bestuursorgaan met Quaker vertegenwoordigers uit tien landen (de Algemene vergadering) die 2 x per jaar gehouden wordt. Aan het eind van anderhalve dag durende ‘wijdingsdienst voor zaken’ wordt ook een zendbrief opgemaakt, die ik vertaald en enigszins bewerkt heb.

Aan alle vrienden overal.

We kwamen bijeen in Brussel in een geest van vertrouwen in het werk en de toewijding van QCEA, maar ook zeer bewust van de toenemende uitdagingen voor Quaker-idealen in de Europese politiek.

Jude Kirton-Darling (moeder, Europarlementariër, Quaker) geeft een overzicht van de uitdagingen in de EU

Jude Kirton-Darling, een van de twee Quaker-Europarlementariërs, gaf ons een overzicht van deze uitdagingen en opende ons gesprek over hoe effectief te zijn in deze sfeer van valse informatie en separatisme. Brexit houdt velen bezig en we hebben nagedacht over het aanvankelijke Europese ideaal, te beginnen met de grote visie voor vrede en mensenrechten. De Europese Unie is niet het mislukte project zoals sommigen dat graag voordoen, maar bevindt zich in de aanloop naar de Europese verkiezingen in mei op een kruispunt We zien de noodzaak om Brexit te benoemen voor wat het is, en om door extreemrechts gefinancierde bewegingen, bedoeld om Europese cohesie te ondermijnen, aan de kaak te stellen.

Onze uitdaging is om een ander verhaal uit te werken en uit de dragen, om deze opzettelijke angstaanjagende en misleidende verhalen tegen te gaan. QCEA heeft een unieke stem in Brussel en daarbuiten. QCEA is in staat om brede verbanden te smeden tussen de burgermaatschappij en de Europese instellingen.

De Europese Raad is tegenwoordig dominanter dan de Commissie, waardoor beleid meer gepolitiseerd is geworden. Politieke samenwerking wordt tegelijktijdig bemoeilijkt door extremere politieke bewegingen aan de linker- en rechterkant van het Europese Parlement. Dit is op veel beleidsterreinen te merken, zoals bij de militaire uitgaven en migratiebeleid.

Het is hartverwarmend om het effec­tieve werk van QCEA op deze gebieden en met name thans in haar publicaties te zien. De nieuwe site ChooseRespect.eu is een initiatief dat middels Twitter-reacties helpt om haat zaaien tegen migrantgen aan te pakken, biedt feitelijke informatie om mythes te ontkrachten en biedt tips om online interactie in positieve zin om te buigen en zo de grote invloed van valse en bevooroordeelde informatie online tegen te gaan.

Zoals altijd, helpt de

Detentie van vluchtelingen kinderen

verscheidenheid aan “stille diplomatie” initiatieven in Quakerhouse de reputatie van QCEA verder op te bouwen als verschaffer van veilige en eerlijke ruimten. Dit betreft ook onze mensenrechten- en vredesprogramma’s. Onze netwerkactiviteiten en publicaties hebben hele positieve resultaten, maar we willen ook onze belangen­behartiging afstemmen op de snel veranderende en steeds meer afgescheiden politieke omgeving. Hoewel bijvoorbeeld onze rapporten over de detentie van kinder-migranten succesvol ontvangen werden, alsmede onze substantiële input in het EU-beleid inzake grensbeheer, groeit de afstand tussen ‘de mensen’ en de macht uitvoerders, en dat vergt veel tijd en werk om te overbruggen.

We zijn bezorgd dat we misschien maar een paar stukjes van de grootschalige, afbrokkelen­de sociale en politieke omgeving kunnen helpen verzachten.

Dit weekend hoorden we het tragische nieuws over de schietpartij in Christchurch in Nieuw-Zeeland en zien we het belang van mededogen en tolerantie bij het veroordelen van geweld­dadige aanvallen. Zijn onze goede alternatieve verhalen voldoende? Worden we voldoende gehoord? In tijden die de opkomst van het fascisme van de jaren twintig en de revolutionaire bewegingen van de late jaren 60 weerspiegelen, vatten we moed uit de geschiedenis van Quaker-betrokkenheid op die momenten en moedigen we aan dat deze verhalen worden gebruikt om de acties van een nieuwe generatie te ondersteunen. De stakingen van scholieren voor het klimaat op 15 maart zijn een enorm krachtig en positief voorbeeld van jongeren die verandering vormgeven.

We zijn trots op het werk van QCEA in dit afgelopen jaar en we stellen het op prijs dat ons programma kosten-effectiever en ambitieuzer blijkt dan van veel beter gefinancierde organisaties. We weten echter dat extra geld nodig is om dit belangrijke werk voort te zetten, in naam van alle Europese Vrienden. Een deel van de oplossing is het werk van supportgroepen in afzonderlijke landen. We hopen dat dit zal toenemen, en zal helpen bij onderzoek om de informatiestroom naar alle jaarvergaderingen te versterken en dat hun rol bij fondsen­werving wordt versterkt. We hebben manieren besproken waarop we als ambassadeurs in onze thuislanden en gemeenschappen het werk van QCEA kunnen blijven promoten.

Hoe kunnen we elkaar steunen en veerkracht tonen voor de lange weg? We moeten de waarheid aan de macht vertellen, maar ook vanuit liefde de macht aanspreken. We vragen vrienden overal om zich bij ons aan te sluiten en de uitdagingen aan te gaan waarmee we worden geconfronteerd.

OPROEP: mede vertalers gezocht! Met een klein clubje vertalers kunnen we veel goeds doen, zowel door het vertalen/bewerken van QCEA materiaal als van Woodbrookee materiaal wat voor kinderen gebruikt kan worden.

Posted on

Leven in opdracht

Van de Haagse Quaker dichters, Els: ‘reactie op raadgeving 27: Leef avontuurlijk’

Wat is de betekenis van mijn leven?
Waarom is het mij gegeven?
Heeft mijn leven enige zin?
Kreeg ik een opdracht in het begin?

Mag ik zelf de invulling bepalen
Voordat de dood mij weer komt halen?
Of is er een hogere macht
Die diep in de stilte op mij wacht
Die wel degelijk de zin van het leven bepaalt
Die zijn levensopdracht naar mij vertaalt
Die mij aangeeft hoe te handelen
Als ik op zijn wegen wil blijven wandelen
Die mij vrijelijk opent naar alle mensen
Om te luisteren naar hun wensen
Maar bij wie het niet gaat om aspiraties
Noch om wereldse prestaties,
Doch wel om door mijn Zijn uit te stralen
De Liefde die ik bij Hem mag halen.
Want uiteindelijk gaat het niet om daden
Maar om je innerlijke paden.
Zodat de lens waardoor je naar de wereld kijkt
Door zijn zuiverheid wordt geijkt.

Posted on

Van Dood naar Leven

Een reflectie op de bomaanslagen op Paaszondag

Door Bisschop Duleep de Chickera, Anglicaans bisschop van Colombo, Sri Lanka.

Onze oprechte deelneming

De tragedie van Goede Vrijdag keerde terug op Paaszondag toen de dood plot­seling tientallen christenen trof die gisteren het Festival des Levens vierden.

Onze condoleances en voortdurende mededogen moeten worden uitgebreid tot degenen van wie geliefden zijn weggerukt of gewond, op plaatsen die als veilig worden beschouwd. Ons verdriet en mededogen moet ook speciaal de families omringen van al die bezoekers van ons land die zijn omgekomen en gewond geraakt. Het spijt ons diep voor jullie verlies, in ons land van gastvrijheid.

Werk voor de mensen

De abrupte beëindiging van de paasdag-kerkdiensten op advies van de politie, was een sterke herinnering dat ons werk nog niet is voltooid. Het plechtig naar buiten komen van de mensen in twee of drietallen, symboliseerde enigszins dat dit werk nog niet is afgemaakt, maar nu bij de mensen van ons land ligt.

Failliete wetgevers

Dit komt omdat onze regeringsleiders en volksvertegenwoordigers niet langer in staat zijn om onze gemeenschappelijke bestemming op verantwoordelijke wijze te leiden. De meesten kunnen simpelweg niet anticiperen op conflicten en kunnen niet voor het algemeen welzijn werken; ze zijn te lang ondergedompeld geweest in eigenbelang. Weinig bestuurders kunnen empathie bieden aan de slachtoffers van deze misdaden en zelfs nog minder bestuurders hebben de mogelijkheid om de natie op te roepen om deel te nemen aan intro­spectie. Dat is op dít moment noodzaak. Het voorspelbaar opkomende spel van beschuldigingen, samen met het typerende in het openbaar politiek uitbuiten van menselijk leed, is ruim­schoots bewijs van dit faillissement.

Het potentieel van de mensen

De spontane reactie van medisch en paramedisch personeel, de politie en het leger en het volk bij het helpen van gewonden en stervenden, verdient lof. Dit gedrag is een heilig teken van het immense potentieel dat onze mensen hebben om grenzen te overschrijden en wonden te helen. Het geeft ook aan dat we onze hoogste menselijke status bereiken wanneer we partijagenda’s overstijgen. In ons werk van natievorming moeten we consequent voorkomen dat politieke leiders onze integriteit stelen en voor hun slinkse doelen aanwenden.

Een dag van nationale rouw en bezinning

Deze gruwelijke misdaden moeten worden veroordeeld in de naam van onze gemeenschappelijke mensheid. Maar met de veroordeling moeten we de bedoelingen weerstaan van de daders, die oog om oog, tand om tand zoeken. Het uitroepen van een dag van nationale rouw en bezinning, zal ons helpen deze taak op ons te nemen. Als op deze dag mensen van verschillende religieuze en seculiere overtuigingen publiekelijk samenkomen om solidariteit met de treurenden te tonen en zich af te vragen wat er mis is gegaan, zullen onze acties sterker zijn dan de intenties van de daders.

Als we uit deze crisis nu ook de tekenen van de tijd lezen en ons verenigen in voortgaande volksbewegingen die sociaal vertrouwen opbouwen en de dialoog kiezen als de beste methode om onze verschillen op te lossen, dan zullen we opstaan uit de as van de bomaanslagen op Paaszondag om een nieuw leven te beginnen.

Met vrede en zegeningen voor iedereen.

Bisschop Duleep de Chickera

Deze paasboodschap van Bisschop Duleep ontvingen we via Kees Nieuwerth die condoleances naar hem stuurde. Kees raakte bevriend met Bisschop Duleep die hij verscheidene keren heeft ontmoet bij bijeenkomsten van de Wereldraad van Kerken. Bisschop Duleep vroeg om voor Sri Lanka te bidden.

Posted on