Quakers in het Midden-Oosten
Inleiding
In deze periode van dodelijke en verwoestende gewapende conflicten in Libanon, Gaza strook en Israël leek het ons passend om aandacht te besteden aan de Quaker activiteiten in dit gebied. Dit omvat een belangrijk deel van de activiteiten die het Quaker Hulpfonds steunt.
Geschiedenis
Er zijn sinds het eind van de 19e eeuw Quakers in Ramallah op de Westelijke Jordaanoever. In zowel Ramallah als in Brummana in Libanon zijn Quaker groepen en scholen opgericht. De Quaker scholen verzorgen al heel lang hoog kwalitatief onderwijs waarin Quaker waarden worden overgedragen. Friends United Meeting in de VS houdt toezicht op de Quaker scholen in Ramallah en benoemt hun directeur. De huidige directeur, Joyce Ailouny, is zelf lid van een vooraanstaande Palestijnse Quaker familie. Het American Friends Service Committee (AFSC) werkt in het Midden-Oosten sinds 1948, toen het kampen beheerde in de Gaza strook voor een kwart miljoen vluchtelingen namens de Verenigde Naties. Voor september dit jaar stond een Midden-Oosten Jaarvergadering gepland in Libanon.
Door de orlog is deze helaas geannuleerd.
Quaker aanwezigheid en activiteiten in het Midden-Oosten
Al heel lang ondersteunt het Quaker Hulpfonds samen met Quakers in de rest van Europa een kinderdagverblijf in het Palestijnse vluchtelingenkamp Am ari vlakbij Ramallah. Het werd in de 70-tiger jaren opgericht door de Quakers in Ramallah met steun van de Europese en Midden-Oosten sectie van Friends World Committee for Consultation (FWCC). Het kreeg onlangs een nieuwe directeur, Muna Khleifi. Zo'n 45 kinderen kunnen er spelend leren. De hoofdleidster kon onlangs deelnemen aan een uitwisselingsprogramma in Duitsland met 16 andere kinderdagverblijfmedewerkers van de Westelijke Jordaanoever. Ze draagt nu haar nieuw verworven inzichten over aan de twee assistent leidsters.
Het Palestijnse Jeugd Programma van AFSC houdt kantoor in de Quaker Scholen in Ramallah en ondersteunt jeugdprojecten in de Palestijnse gebieden. AFSC steunt ook de Quaker International Affairs Repesentatives (QIAR's) in het Midden-Oosten die werken vanuit Amman (Jordanië) en Jeruzalem. Zij ondersteunen de dialoog tussen Israëlische en Palestijnse vredesactivisten en hun supporters in Noord-Amerika en Europa en stimuleren geweldloze initiatieven en andere activiteiten voor vrede en verzoening.
Quaker Peace and Social Witness (QPSW) van de Britse Jaarvergadering runt met steun van het Quaker Hulpfonds en anderen een Oecumenisch Begeleidingsprogramma in de Palestijnse gebieden en Israël (EAPPI) dat vrijwilligers uitzendt als ooggetuigen en om Palestijnse en Israëlische vredesactivisten op andere manieren te steunen. Deze vrijwilligers publiceren regelmatig dagboekverslagen waarin waardevolle inzichten vanuit verschillende perspectieven aan de orde komen en brengen na terugkomst in het Verenigd Koninkrijk verslag uit aan Quaker groepen over hun ervaringen. Deze verslagen zijn zowel digitaal als op papier te verkrijgen via QPSW en hebben recentelijk aandacht besteed aan:
- een Israëli die gevangen gezet is wegens dienstweigering op
gewetensgronden
- vrijwilligers die in een dorp bij Nabloes wonen en bescherming geven aan Palestijnse boeren die tijdens de olijvenoogst getreiterd worden door Israëlische kolonisten.
- vrijwilligers die jonge Palestijnse kinderen begeleiden naar school in de binnenstad van Hebron om ze te beschermen tegen aanvallen van extremistische kolonisten.
De Noorse Vrienden ondersteunen sinds 1993 kinderdagverblijven van het Palestinian Early Childhood Education Program (PECEP) in de Gaza strook, een project dat ze overgenomen hebben van AFSC. Dit bedient 1.300 kinderen in Palestijnse vluchtelingenkampen. Daarnaast organiseert het PECEP een programma voor moeders en kinderen, zomerkampen, een kinderbibliotheek en een trainingscentrum voor kinderdagverblijfleidsters. Het ontwikkelt nu ook extra training voor de leidsters in samenwerking met de organisatie voor geestelijke gezondheidszorg in de Gaza strook. Deze Noorse steun was lang mogelijk doordat de Noorse Vrienden daarvoor ontwikkelingshulpgeld van hun overheid kregen. Dit wordt echter afgebouwd. Ook de financiering van een deel van de kosten door de Palestijnse Autoriteit (PA) is sterk bemoeilijkt sinds de verkiezingsoverwinning van Hamas in Januari en de internationale financiële boycot van de PA. De steun die het Quakerhulpfonds en Quäker-Hilfe van de Duitse Jaarvergadering sinds kort geven compenseren een deel van de financiële problemen die hierdoor worden veroorzaakt.
De Philadelphia Jaarvergadering en anderen hebben bijgedragen aan de verbouwing en renovatie van het oude Quaker centrum in Ramallah. De heropening vond plaats in maart 2005. In dit Quaker centrum is dit jaar een Friends International Center (FICR) opgezet als centrum voor gemeenschapsactiviteiten, vredesopbouw en verzoening. De voormalige directeur van het AFSC Midden-Oosten Vredeseducatie programma, Kathy Bergen, is de eerste programma coordinator van het FICR. Ook het Quaker Hulpfonds steunt dit stimulerende initiatief.
De Quakers in Ramallah hebben een hardship fonds waarmee ze mensen ondersteunen die in problemen zijn gekomen. Het Quaker Hulpfonds ondersteunt dit sinds 2004.
Noodhulp
AFSC heeft medewerkers in de Gaza strook en werkt samen met partners in Libanon en Israël om burgers te ondersteunen die te lijden hebben onder de wederzijdse beschietingen. AFSC maakt in de Gaza strook gebruik van een uitgebreid netwerk op basis van haar jeugd programma's. AFSC geeft voedselhulp van lokaal ingekochte producten en ondersteunt alleenstaande moeders bij het verkopen van hun producten. In Libanon is geld nodig voor medicijnen, voedsel en diverse zaken voor kinderen. In Haifa is AFSC nog aan het onderzoeken hoe ze het beste hulp kan bieden aan degenen die te lijden hebben onder de raketbeschietingen. In Libanon en Israël verloopt de hulp via partnerorganisaties waar AFSC al heel lang mee samenwerkt. AFSC houdt ook de vluchtelingenstromen naar andere delen van de regio in de gaten om ook daar zonodig noodhulp te kunnen bieden.
Lobby
Op 21 juli bracht AFSC een verklaring uit met een oproep om onmiddellijk een eind te maken aan de vernietiging van waardevolle mensenlevens. Ze deed een beroep op de Amerikaanse regering en andere partijen om een staakt-het-vuren te bewerkstelligen, een onderhandelingsproces te starten en om maatregelen te nemen om vrede te bevorderen in het Israëlisch-Libanese grensgebied, de Gaza strook en de Westelijke Jordaanoever.
QPSW heeft de Britse Vrienden opgeroepen om deel te nemen aan een demonstratie op 5 augustus in Londen waarin opgeroepen werd tot een onmiddellijk onvoorwaardelijk staakt-het-vuren in Libanon en de Gaza strook, een einde aan de aanvallen door Israël en stopzetting door Tony Blair van zijn steun aan de oorlogen van George Bush. De oproep benadrukte de noodzaak om het belang van vrede en gerechtigheid zichtbaar te maken en om het geweld van beide kanten te staken.
Catherine Essoyan
Vert: Wim Nusselder
Bron: De Vriendenkring september2006